Władysław Wawrzyniak image

Władysław Wawrzyniak

ur. 15 maja 1890
 
 
 
Zespół Szkół - Szkoła Podstawowa w Chynowej im. Kardynała Karola Wojtyły
I LICEUM OGOLNOKSZTALCĄCE W OSTROWIE WIELKOPOLSKIM

KRÓLEWSKIE GIMNAZJUM W OSTROWIE WIELKOPOLSKIM

WŁADYSŁAW WAWRZYNIAK

WŁADYSŁAW WAWRZYNIAK

tablica pamiątkowa

Zdjęć: 5

POCHODZENIE

Władysław Wawrzyniak urodził się 15 maja 1890 r. w Antoninie. Ojciec - dyrektor tartaku w Antoninie Ludwik Wawrzyniak. Syn otrzymał imiona Władysław Jan Nepomucen. Matka Józefa Wawrzyniakowa z Rosińskich.

EDUKACJA

Władysław w wieku kilku lat zaczął uczęszczać do szkoły ludowej w Antoninie a następnie do Królewskiego Gimnazjum w Ostrowie Wielkopolskim. Uczęszczał do niego w okresie, kiedy młodzież polska szczególnie intensywnie edukowała się patriotycznie. W latach 1909-1910 był w szkole prezesem tajnego koła Towarzystwa Tomasza Zana. W 1911 r. zdał maturę. Studiował prawo, na uniwersytecie w Monachium, później we Wrocławiu. W czasie studiów należał do „Zetu” - tajnego Związku Młodzieży Polskiej, który działał w skupiskach akademickich 3 zaborów.

PRACA

Podjął pracę, w ostrowskim sądzie jako referent.

DZIAŁALNOŚĆ WOJSKOWA

Po wybuchu I wojny światowej powołany został do armii pruskiej i walczył na obu frontach, zachodnim i wschodnim, został dwukrotnie ranny.Zdemobilizowany w stopniu podporucznika powrócił w listopadzie 1918 r. do Ostrowa. Zgłosił się do Powiatowej Rady Ludowej i włączył w tworzenie pierwszego polskiego pułku piechoty. Był zwolennikiem czynu zbrojnego, czyli tworzenia faktów dokonanych. Utworzony przy jego współudziale w połowie listopada 1918 r. 1 Pułk Piechoty Polskiej w Ostrowie Wielkopolskim został rozwiązany 21 listopada z powodu napiętych stosunków polsko-niemieckich.7 stycznia 1919 r Wawrzyniak został dowódcą okręgu nr VII w Powstaniu Wielkopolskim, który obejmował Ostrów, Odolanów, Ostrzeszów i Kępno. Sformował on także 12 Pułk Strzelców Wielkopolskich, który został przemieniony w 1920 r. na 70 Pułk Piechoty.Władysław Wawrzyniak awansował na porucznika. Został dowódcą 12 pułku. Później mianowany na kapitana i 1 kwietnia 1920 r., podczas wojny polsko-bolszewickiej, na majora. Do 1925 r. był komendantem wojskowym w Grudziądzu, następnie dowódcą 57 p.p. i 35 p.p.

PO 1929 ROKU

W 1929 r. został przeniesiony w stan spoczynku. Osiadł wtedy w Buku, miasteczku wielkopolskim, w którym do 1939 r. był sekretarzem Stowarzyszenia Kupców Handlujących Dźwigarami i Żelazem.Otrzymał Order Virtuti Militari V klasy, Krzyż Niepodległości i Order Odrodzenia IV klasy.

II WOJNA ŚWIATOWA

Mimo że był w stanie spoczynku, w 1939 r. zgłosił się do wojska, wziął udział w wojnie obronnej i w nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej. Mógł zamienić niewolę na niemiecką, gdyż umożliwiały to porozumienia niemiecko-sowieckie, ale nie zdecydował się na taki krok prawdopodobnie, dlatego, że obawiał się represji za udział w powstaniu wielkopolskim, w którym odegrał znaczącą rolę. Trafił do obozu w Kozielsku. Zamordowany został wiosną w 1940 r. w Katyniu. Jego nazwisko figuruje na liście wywozowej do Katynia: 036/4, poz.72, nr akt 4199 i znajduje się na liście PCK z ekshumacji przeprowadzonej przy udziale PCK w 1943 r. pod nr AM 0855. Przy zwłokach znaleziono wtedy legitymację i wizytówkę, co umożliwiło identyfikację majora Władysława Wawrzyniaka.

Źródło:

A. Czubiński, Z. Grot, B. Misiewicz, Powstanie Wielkopolskie 1918-1919. Zarys dziejów. Warszawa-Poznań 1983; Z. Dykcik, Republika Ostrowska. Przyczynek do historii powstania wielkopolskiego 1918-1919, Ostrów Wielkopolski 2003; E. Radziszewski, Tablica w Antoninie, Przygodzickie Wieści Gminne, nr 4 z 2000 r.; Z. Wieliczka, Od Prosny po Rawicz. Wspomnienia z Powstania Wielkopolskiego 1918-1919, Poznań 1931.

English abstract

Władysław Wawrzyniak (born on May 15, 1890 in Antonin – died in 1940 in Katyń) – the Polish army’s Chief of Staff, major. He graduated from the Royal College in Ostrów Wielkopolski, where he was the chairman of Tomasz Zan’s Association. He passed the matura exam in 1911 and graduated from the university in Munich and Wrocław. He was a proactive participant of Republika Ostrowska. He was in charge of the I Polish Infantry Regiment. In January, in 1919 he became the chief of Border Batallion in Szczypiorno and occupied Ostrów Wielkopolski. He took part in Greater Poland Uprising as the chief of army. During the Second World War he was imprisoned by NKVD and jailed in Kozielsk, murdered in Katyń. Awards and Prizes • Cross of Independence • Virtuti Militari Order • In Ostrów Wielkopolski the street was given his name

Autorzy

Biogram przygotował zespół uczniowski.
Zespół Szkół - Szkoła Podstawowa w Chynowej im. Kardynała Karola Wojtyły
Gmina Przygodzice, powiat ostrowski

Zobacz też: