Ludwik Walkowiak image

Ludwik Walkowiak

ur. 22 sierpnia 1908
zm. 26 października 1989
 
 
Szkoła Podstawowa im. Marii Konopnickiej w Miejskiej Górce
Zdjęcie profilowe

Ks
Wspomnienia Ks
Wspomnienia p
Zdjęć: 1
Dokumentów: 3

Pochodzenie

Urodził się dnia 22 sierpnia 1908 r. w Sławinie Starym koło Ołoboka, jako drugie dziecko z dziewięciorga rodzeństwa (bracia: Antoni i Józef, siostry: Maria, Joanna, Stanisława, Jadwiga, Helena, Weronika). Zmarł 26 października 1989 r. w Poznaniu. Rodzice: Marcin i Agnieszka z domu Cugier byli rolnikami.

Dzieciństwo

Mały Ludwik był, wraz ze swoim licznym rodzeństwem, objęty został troskliwą miłością rodzicielską. Dom rodzinny przesiąknięty był duchem religijnym i patriotycznym. W czasie trwania I wojny światowej, rano i wieczorem obowiązywały modlitwy i śpiewy w zakazanym języku ojczystym. Ludwik był żywym dzieckiem, czasem niesfornym. W głębokiej pobożności rodziców widział źródło swego kapłańskiego powołania.

Edukacja (lub "młodość")

We wrześniu 1915 roku rozpoczął naukę w czteroklasowej szkole w Sławinie Nowym. W 1918 r. rodzice powierzyli Ludwika nauczycielowi p. Szyperskiemu, który udzielał dodatkowych lekcji z matematyki, geografii i historii Polski. W czerwcu 1919 roku Ludwik złożył przed polskimi władzami szkolnymi egzamin wstępny do Gimnazjum im. Ks. Kompałły w Ostrowie. Maturę zdał w maju 1927 roku, jako pierwszy rocznik, który ukończył pełny cykl kształcenia w języku polskim. Sześciu absolwentów z tego rocznika zgłosiło się na teologię i wstąpiło do Seminarium Duchownego w Gnieźnie oraz w Poznaniu ( dwuletni kurs filozoficzny odbywał w Gnieźnie, trzyletni teologiczny w Poznaniu). 12 czerwca 1932 roku otrzymał z rąk Prymasa Polski Ks. Kardynała Augusta Hlonda święcenia kapłańskie.

Etapy działalności

Pierwsze kapłańskie obowiązki

Swarzędz był pierwszą placówką duszpasterską. Obowiązki wikariusza w parafii swarzędzkiej p.w. Św. Marcina pełnił do końca czerwca 1934 roku. Z dniem 1 lipca 1934 r. władza duchowna skierowała go na wikariat do parafii Św. Trójcy na poznańskim Dębcu . 25 sierpnia 1939 r. otrzymał z kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej nominację na kapelana Wojska Polskiego. Dostał przydział w Wojskowym Szpitalu Okręgowym w Poznaniu. We wrześniu 1939 roku zaczął pełnić obowiązki kapelana Szpitala polowego nr 101 w Kowlu.

Aresztowanie

1 grudnia 1939 roku, aresztowany wraz w wieloma poznańskimi kapłanami i zatrzymany na Górze Przemysława. Z Poznania wywieziony do Kazimierza Biskupiego. Po półrocznym pobycie przewieziony do Fortu VII. 24 maja 1940 roku trafił do obozu koncentracyjnego w Dachau. 1 sierpnia 1940 r. wywieziony do kamieniołomów w Gusen (Austria). Do Dachau wrócił 8 grudnia 1940 r., gdzi otrzymał swój nowy numer obozowy 22083. Na przełomie 1944 i 1945 roku wybuchła w Dachau epidemia tyfusu plamistego. Ks. Ludwik, wraz z innymi polskimi księżmi, wyraził chęć niesienia pomocy na „blokach tyfusowych”. Epidemii tyfusowej ulegli kolejno wszyscy kapłani - ochotnicy. Na chorobę zapadł Ks. Ludwik. Po straszliwych zmaganiach organizmu, wrócił do sił, choć nigdy w pełni zdrowia nie odzyskał.

Wyzwolenie

29 kwietnia 1945 roku, wojska amerykańskie wyzwalają obóz koncentracyjny w Dachau. Po czterech latach męczarni, upokorzenia, upodlenia, odarcia z człowieczeństwa i morderczej pracy, Ks. Ludwik Walkowiak znalazł się wśród wyzwolonych więźniów. W 1998 ukazała się książka, powstała na podstawie rękopisu Ks. Ludwika Walkowiaka pt.: „Dwa fronty. Wspomnienia więźnia II wojny światowej”, która stanowi wstrząsający obraz przeżyć więźniów obozu w Dachau, kronikę eksterminacji duchowieństwa polskiego.

Na obczyźnie

Wraz z grupą wyzwolonych Polaków wyjechał do Francji. W miasteczku Toul pełnił obowiązki kapelana w oddziale wartowniczym polskich żołnierzy przy armii amerykańskiej. W ostatniej dekadzie sierpnia 1945 roku, na ziemi francuskiej, odnalazł swojego brata Józefa. Ks. Ludwik często go odwiedzał w późniejszych latach, lecząc swoje nadwątlone pobytem w Dachau zdrowie. Z Toul, przeniesiony został do Fulonu nad Morzem Śródziemnym. Przez pewien czas pełnił obowiązki pomocniczego duszpasterza w obozach żołnierzy polskich w La Courtine i Lille.

W wyzwolonej ojczyźnie

W październiku 1947 roku, wierny ojczyźnie, wrócił do kraju, do Poznania. Niebawem dowiedział się, że zostanie mu powierzona samodzielna parafia. Otrzymał dwutygodniowy urlop, który wykorzystał na spotkania z rodziną. W kościele parafialnym w Gostyczynie odprawił Mszę Św. Dziękczynną. Tam spotkał swego serdecznego przyjaciela, ks. Teodora Korcza, proboszcza na plebanii w Gorzycach Wielkich. W obozie w Dachau ks. Korcz, diakon Franciszek Pieprzyk (O. Hugolin) z Karolinek oraz Ks. Ludwik Walkowiak stanowili nierozłączną trójkę. Złożyli sobie wtedy przyrzeczenie, że spotkają się na wolnej ojczystej ziemi. Opatrzność przychyliła się do urzeczywistnienia tego postanowienia obozowego. Ks. Ludwik otrzymał pismo z Kurii Biskupiej, z którego dowiedział się, że zostanie proboszczem Parafii Św. Mikołaja w Miejskiej Górce, położonej w dekanacie jutrosińskim. Miejscowości należące do parafii to: Dąbrowa, Karolinki, Niemarzyn, Roszkowo, Roszkówko, Rozstępniewo. W tym samym momencie przyszedł telegram od O. Hugolina, zawiadamiający, że wrócił on w rodzinne strony.

Parafia w Miejskiej Górce

Introdukcja na proboszcza parafii, którą administrował od 15 listopada 1947 roku, odbyła się z okazji odpustu parafialnego Św. Mikołaja w grudniu 1948 roku. W marcu 1950 r. powierzono Ks. Ludwikowi obowiązki dziekana dekanatu jutrosińskiego. Po latach, w swoich rękopisach tak wspominał miejskogórecką parafię: „otoczony zostałem kochającymi sercami, czułem się w Miejskiej Górce szczęśliwy”.

Znaczenie postaci

Parafia Miejska Górka przeżyła ciężkie chwile w latach II wojny światowej. Kościół parafialny zamieniono na warsztat samochodowy. Okupant, szczególnie okrutnie niszczył w czasie wojny wszelkie pomniki wiary. Wszystkie krzyże i figury w obrębie parafii zostały zlikwidowane. Figurę ku czci Matki Boskiej przy ulicy Rawickiej parafia odbudowała w 1946 roku. W następnych latach, już z udziałem Ks. Ludwika odbudowane zostały pozostałe figury. W roku 1957, na skraju posiadłości Sióstr Elżbietanek, odrestaurowana została figura Serca Jezusowego, a przy ul. Dubińskiej, figura Św. Józefa. W miejsce zagrabionych dzwonów kościelnych zakupiono nowe. W latach 1947-1972 miały miejsce liczne powołania kapłańskie (8 powołań). Skromny ks. Ludwik pisał w swym rękopisie, że „(...) są zapewne owocem męczeńskich ofiar, jakie katolicka Polska poniosła w latach II wojny światowej”. Nie zauważa, że to on przykładem swojego kapłańskiego życia te powołania kształtował. Przez parafian był otaczany szacunkiem, miłością i serdecznością. Rodzice, Marcin i Agnieszka przebywali ostatnie lata swego życia u syna kapłana. Spoczywają razem na miejskogóreckim cmentarzu, na którym również pochowany jest ich syn. Ks. Ludwik był pomysłodawcą założenia chóru kościelnego, który reprezentował wysoki poziom artystyczny. Organizował także różnego rodzaju przedstawiena teatralne, angażując dzieci, młodzież i dorosłych. W pamięci mieszkańców ks. Ludwik zapisał się jako wspaniały i zaufany duszpasterz. Pomagał wszystkim, którzy pomocy potrzebowali i nigdy nie odwracał się od ludzkich problemów. Był podporą i życzliwym doradcą w trudnych czasach powojennych. Słynął z przepięknych kazań, przepełnionych miłością do człowieka, Boga i Ojczyzny. Odnowił z pomocą wiernych zaniedbany, zniszczony po wojnie kościół parafialny (nowy dach, odrestaurowny ołtarz oraz ławki). W październiku 1972 roku ks. kanonik Ludwik Walkowiak rozstał się z parafią miejskogórecką. W swoim rękopisie wspomina: „(...) w świecie ducha nie ma pożegnania, pozostała między nami serdeczna więź i pamięć modlitewna”. Zamieszkał w Poznaniu przy Placu Kolegiackim.Tu do swojej śmierci pełnił posługę kapłańską. Uchwałą Nr VI/33/90 Rady Miejskiej w Miejskiej Górce z dnia 13 września 1990 roku, w uznaniu zasług, zmieniono dotychczasową nazwę ul. Feliksa Dzierżyńskiego, na ul. Ks. Ludwika Walkowiaka.

Źródła:

Archiwum Rodzinne Ks.kanonika Ludwika Walkowiaka

Walkowiak L. 1998. Dwa fronty. Wspomnienia więźnia II wojny światowej. Wyd. Kościół Parafialny p.w. Św. Trójcy, Poznań

Wspomnienia siostrzenicy Aliny Ptak

Wspomnienia siostrzeńca Ks. prałata Stanisława Wojtaszka

Wspomnienia mieszkańców Miejskiej Górki

http://www.swtrojca.ayz.pl/historia_ksieza_search.php

http://www.wtg-gniazdo.org/ksieza/main.php?akcja=opis&id=4876

English abstract

Priest Ludwik Walkowiak (born August 22, 1908 in Sławno Stare, died October 26, 1989 in Poznań). Of peasant origin. He received his priestly ordination on 12 June 1932. On 1 December he was arrested by the Germans. On 24 May 1940 Priest Walkowiak was sent to a concentration camp in Dachau, where he stayed until 29 April 1945. After returning to the country he assumed the duties of a Parish Priest in Miejska Górka (1947-1972). In the memory of the residents he was remembered as a wonderful and trusted priest. In 1998 a book titled ‘Two fronts. Memoirs of the prisoner of the Second World War.’ was published. It was based on the manuscript of Priest Ludwik Walkowiak and shows an appalling image of experinces of the prisoners in the camp in Dachau.

Autorzy

Biogram przygotował zespół uczniowski w składzie:
Eliza Malcherek, Kamil Szyka, Olga Grzybek, Anna Barteczka, Grzegorz Skrzypek
Nauczyciel prowadzący: Anna Lisek
Szkoła Podstawowa im. Marii Konopnickiej w Miejskiej Górce
Gmina Miejska Górka, powiat rawicki

Kalendarium:

  • 1908 ― Narodziny bohatera
  • 1915 ― Rozpoczęcie edukacji.
  • 1919 ― Edukacja.
  • 1927 ― Matura.
  • 1932 ― Święcenia kapłańskie....
  • 1939 ― Otrzymanie nominacji ...
  • 1939 ― Aresztowanie.
  • 1940 ― Przyjazd do obozu kon...
  • 1945 ― Odzyskanie wolności.
  • 1948 ― Introdukcja.

Cytaty:

  • „Dzieci Boga kierują si...”

Zobacz też: