Józef Marciniec image

Józef Marciniec

ur. 08 lutego 1890
zm. 26 listopada 1971
 
„(...) poznałem człowieka młodego, ale pełnego powagi, zawodowca wyszkolonego ...”
Szkoła Podstawowa nr 3 im. Kornela Makuszyńskiego w Koźminie Wielkopolskim
Dawny budynek Szkoły Ogrodniczej

Dyplom Polskiego Związku Ogrodników

Grobowiec Rodziny Marcińców

Izba Patrona Szkoły

Izba Patrona Szkoły

Józef Marciniec z rodziną

Koźmin Wlkp. - aleja grabowa

Legitymacja rencisty z tytułu szczególnych zasług dla PRL

Medale z wizerunkiem Józefa Marcinca

Muzeum Ziemi Koźmińskiej

Ogród przy Szkole Ogrodniczej w okresie międzywojennym przy ul. Strzeleckiej

Park im. Powstańców Wielkopolskich

Tablica pamiątkowa poświęcona dyrektorowi J.Marcincowi ufundowana przez wychowanków w 1998 r.

Zdjęcie profilowe

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych im. Józefa Marcińca w Koźminie Wlkp.

ulica Józefa Marcińca

Film o Józefie Marcińcu
Zdjęć: 16
Filmów: 1

Zasady przyznawania medali im. Józefa Marcińca

Film o pracy nad biogramem Józefa Marcińca

Koźmin miastem kwiatów i zieleni

Towarzystwo Miłośników Koźmina

Park im. Powstańców Wielkopolskich w Koźminie Wlkp.

Pochodzenie

Józef Marciniec urodził się w Toruniu jako syn Józefa Marcińca wybitnego organizatora życia ogrodniczego w Wielkopolsce, współzałożyciela i prezesa Towarzystwa Ogrodniczego w Poznaniu oraz prezesa Wielkopolskiego Związku Towarzystw Ogrodniczych i Marii z Męczarskich.

Dzieciństwo

Kiedy miał 7 lat rodzina przeprowadziła się do Poznania.

Edukacja (lub "młodość")

W Poznaniu uczęszczał do szkoły powszechnej i średniej. Następnie wyjechał do Niemiec na 2-letnią praktykę w zakładach ogrodniczych w Berlinie i Quedlinburgu. Po jej ukończeniu udał się do Francji, gdzie w latach 1911-1913 studiował ogrodnictwo w Bourge la Reine pod Paryżem. W czasie studiów założył z bratem Władysławem Marcińcem i innymi młodymi polskimi ogrodnikami Polskie Towarzystwo Ogrodnicze w Paryżu.

Etapy działalności

W 1913 roku został członkiem Naczelnego Towarzystwa Ogrodników Francji. Aby pogłębić swoją wiedzę i umiejętności odbył roczną praktykę ogrodniczą w Londynie. Do kraju wrócił krótko przed wybuchem I wojny światowej i podjął pracę w zakładzie ogrodniczym swego ojca Józefa w Poznaniu. W 1915 roku został powołany w szeregi wojska niemieckiego i wziął udział w walkach na Bałkanach. Wziął również udział w Powstaniu Wielkopolskim. Pełnił funkcję inspektora urzędu żywnościowego. Jeszcze w czasie I wojny światowej tj. w 1917 r. zawarł związek małżeński z Zofią Janiszewską, z którą miał sześć córek: Irenę, Aleksandrę, Krystynę, Marię, Józefę i Zofię.

Praca zawodowa

Dnia 1 kwietnia 1919 roku powołano go na stanowisko dyrektora Szkoły Ogrodniczej w Koźminie, na którym to pozostał do 31 sierpnia 1951 r. Po II wojnie światowej nie przyjął proponowanego mu stanowiska dyrektora Ogrodniczego Liceum w Świerklańcu koło Tarnowskich Gór, ani następnie w Radzyminie. Okres I wojny światowej ujemnie wpłynął na stan budynków i zaplecza ogrodniczego. W ciągu dwóch lat, dzięki pozyskaniu przez dyrektora znacznych funduszy z Wielkopolskiej Izby Rolniczej, uporządkowano szklarnie, ogrody i zaplecze. Ogólna powierzchnia ogrodów wynosiła wówczas 14 ha i obejmowała sad z plantacjami krzewów owocowych, ogród owocowy, winnice zawierające duży dobór odmian winorośli, które mogą być uprawiane w polskich warunkach klimatycznych, ogród ozdobny prowadzony w stylu architektoniczno-regularnym, hodowlę róż, park posiadający duży zbiór drzew i krzewów zarówno liściastych jak i iglastych oraz dużą, wzorowo prowadzoną pasiekę. W roku 1922 dyrektor szkoły wspólnie z nauczycielami opracował plan dalszego rozwoju bazy szkolnej. Następuje rozwój ogrodów pokazowych, urządzono wzorowe laboratorium chemiczne, a w 1926 roku nowoczesną stację zwalczania chorób roślin. W 1932 roku siedziba Szkoły Ogrodniczej z ulicy Strzeleckiej zostaje przeniesiona do zamku. Szkoła Ogrodnicza prowadzona przez Józefa Marcińca zajmowała się także upowszechnianiem wiedzy ogrodniczej. W 1926 roku szkoła brała udział w Pokazie Ogrodniczym w Poznaniu, gdzie wystawiono 30 odmian winogron gruntowych, 5 odmian szklarniowych, 20 odmian jabłek, 10 odmian gruszek i nową odmianę pomidorów zwanych "pomidorami koźmińskimi". Szkoła w okresie międzywojennym zyskała bardzo dobrą opinię nie tylko w Wielkopolsce, ale w całym kraju. 

Działalność społeczna

Józef Marciniec angażował się w działalność społeczną na rzecz miasta i środowiska koźmińskiego. W 1919 roku był delegatem z Wielkopolski na Ogólnopolski Zjazd Ogrodników w Warszawie. W latach 1922-24 piastował stanowisko inspektora ogrodnictwa w obiektach reprezentacyjnych Rzeczypospolitej Polskiej. Był prezesem Powiatowego Związku Ogrodniczego w Krotoszynie. W Wojewódzkim Związku Ogrodniczym działał w Komitecie Szkolenia Przywarsztatowego uczniów ogrodników. Był aktywnym członkiem Polskiego Związku Producentów Drzew i Krzewów. Napisał wiele artykułów fachowych do prasy krajowej i zagranicznej. M. in. w czasopiśmie "Ogrodnik" z 1925 roku zamieścił cykl artykułów pt. "Stan ogrodnictwa w Zachodniej Europie". W 1921 roku powołał Towarzystwo Upiększania Miasta, którego został prezesem. Za cel Towarzystwo postawiło sobie dbałość o estetyczny wygląd miasta, popularyzowanie wiedzy o przeszłości oraz kierowanie wszelkimi przejawami życia kulturalnego. To w Towarzystwie zostało wprowadzone w czyn hasło "Koźmin miastem kwiatów i zieleni". Spadkobiercą tego Towarzystwa jest obecnie Towarzystwo Miłośników Koźmina Wlkp. W 1938 r. uczestniczył w XII Międzynarodowym Kongresie Ogrodniczym w Berlinie. Z jego inicjatywy szkoła brała udział w licznych wystawach i pokazach ogrodniczych. W okresie okupacji hitlerowskiej pracował jako technik i księgowy u Niemca Richarda Reicherta, który przejął w użytkowanie szkolne gospodarstwo. Będąc głównym koordynatorem prac w parku miejskim w Koźminie, przeniósł do niego krzewy i rośliny ze zniszczonych ogrodów szkolnych. Po zakończeniu działań wojennych wspólnie z pracownikami szkolnego gospodarstwa przystąpił do organizowania szkoły na nowo. W 1950 r. zdał egzamin dyplomowy w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie i uzyskał dyplom inżyniera ogrodnika. Po odejściu ze szkoły, od kwietnia 1952 r. pracował jako inspektor do spraw obrotu towarowego w Przedsiębiorstwie Skupu Owoców i Warzyw w Pleszewie, a następnie w Rejonowej Spółdzielni Ogrodniczej w Jarocinie. Jednocześnie działał w Naczelnej Organizacji Technicznej i współuczestniczył w zorganizowaniu poznańskiego Oddziału Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Ogrodnictwa. W 1958 roku był delegatem NOT na Międzynarodowy Kongres Ogrodniczy w Nicei, gdzie referował stan szkolnictwa ogrodniczego w Polsce. W 1965 roku otrzymał emeryturę specjalną za zasługi dla Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. Józef Marciniec zmarł 26 listopada 1971 roku i pochowany został na cmentarzu w Koźminie, na tym, którego sam był projektantem.

Odznaczenia

W okresie międzywojennym otrzymał następujące odznaczenia: Medal Bojowników Niepodległości i Złoty Krzyż Zasługi. W Polsce Ludowej: Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski i Odznakę honorową "Za zasługi dla województwa poznańskiego". Oprócz tego był honorowym członkiem Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Ogrodniczych. Dobra renoma prowadzonej przez niego szkoły, zaangażowanie społeczne legły u podstawy decyzji Centralnego Polskiego Związku Ogrodników w Polsce o nadaniu Józefowi Marcińcowi w 1927 roku godności członka honorowego. Dla uczczenia jego pamięci i zasług dla miasta Rada Narodowa Miasta i Gminy Koźmin przemianowała ulicę Przemysłową na ulicę Józefa Marcińca. W październiku 2004 r. doszło do spotkania z wnuczką byłego dyrektora Szkoły Ogrodniczej w Koźminie Józefa Marcińca, Marią Skibińską-Jakubowską i jej mężem Jarosławem Jakubowskim oraz m. in. Michałem Pietrowskim. Podczas spotkania narodził się pomysł, aby z okazji 140-lecia szkół w koźmińskim zamku i nadania Zespołowi Szkół Ponadgimnazjalnych imienia Józefa Marcińca wydać pamiątkowy medal. Podczas spotkania z dyrektorem ZSzP Andrzejem Joachimiakiem ustalono, że będzie to medal im. Józefa Marcińca "Zasłużony dla szkół w zamku koźmińskim" nadawany corocznie przez jego kapitułę.

Znaczenie postaci

Józef Marciniec jest autorem projektu i realizacji koźmińskiego parku. Zaprojektował nowy cmentarz przy ul. Poznańskiej, a także wykonał projekt zagospodarowania terenów wokół basenu kąpielowego. Wykształcił rzesze ogrodników. Jako dyrektor szkoły, oprócz czynności dydaktyczno - wychowawczych nawiązywał kontakty ze szkołami ogrodniczymi we Francji, Holandii, Belgii, Niemczech i byłej Czechosłowacji. Kontakty te ułatwiały mu organizowanie praktyk zagranicznych, co przyczyniało się do lepszego kształcenia praktycznego. Dlatego absolwenci koźmińskiej Szkoły Ogrodniczej byli cenionymi fachowcami. Był autorem wielu opracowań dotyczących ogrodnictwa i szkolnictwa ogrodniczego. Działał aktywnie w wielu organizacjach ogrodniczych. Znał biegle język niemiecki, angielski i francuski.

Źródła

1) Praca zbiorowa pod redakcją Michała Pietrowskiego "140 - lecie szkół w koźmińskim zamku", Jarocin 2005 r.

2) Praca zbiorowa pod redakcją Michała Pietrowskiego "Z historii szkół w zamku koźmińskim 1865 - 1995", Jarocin 1995 r.

3) "Echo Koźmina" - 2004 nr 3 (Michał Pietrowski), 2005 nr 5 (Michał Pietrowski), 11 (Grzegorz Pierzchała)

4) Antoni Suszka "Szkice koźmińskie" nr 3 z 1989 r.

5) Spotkanie z Michałem Pietrowskim w Muzeum Ziemi Koźmińskiej

6) Spotkanie z Piotrem Osuchem w Izbie Patrona Szkoły Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych im. Józefa Marcińca w Koźminie Wlkp.

7) Wywiad z Marią Harasimowicz członkiem Towarzystwa Miłośników Koźmina w Poznaniu

8) Rozmowa z wnuczką Józefa Marcińca Marią Skibińską - Jakubowską

English abstract

Józef Marciniec (1890-1971) took up the project of the park in Koźmin Wielkopolski. He also designed the new cemetery which, nowadays, is placed in Poznańska Street. What is more, Józef Marciniec made a plan of the ground near the swimming pool. As the headmaster of The Garden School in Koźmin, he educated many gardeners. He established contacts with the garden schools in many countries such as Netherlands, France, Belgium, Germany, Czech Republic and Slovakia. Thanks to him, the students could practice abroad. Moreover, he was the author of many publications and a member of the garden organisations.

Autorzy

Biogram przygotował zespół uczniowski.
Nauczyciel prowadzący: Alicja Gawrońska
Szkoła Podstawowa nr 3 im. Kornela Makuszyńskiego w Koźminie Wielkopolskim
Gmina Koźmin Wielkopolski, powiat krotoszyński

Kalendarium:

  • 1890 ― Narodziny bohatera
  • 1917 ― Ślub bohatera
  • 1919 ― Powołanie Józefa Marc...
  • 1971 ― Śmierć bohatera

Cytaty:

  • „(...) poznałem człowie...”
  • „Koźmin miastem kwiatów...”

Zobacz też:

  • > powstania wielkop...
  • > Miejsce śmierci b...
  • > Praktyka ogrodnicza
  • > Praca w zakładzie...
  • > Praktyka w zakład...
  • > XII Międzynarodow...
  • > Józef Marciniec
  • >  Towarzystwo Miłośnikó...