Dobiesław Łukasz Kwilecki image

Dobiesław Łukasz Kwilecki

ur. 18 października 1888
zm. 05 stycznia 1942
 
 
Zespół Szkół w Kwilczu
Dobiesław z córką Marizą

Dobiesław z ojcem Hektorem

Dobiesław z żoną Zofią i dziećmi w 1935 r.

Nasza grupa przed pałacem w Kwilczu

Spotkanie z wnuczkami Dobiesława hr

Ślub Dobiesława i Zofii w Iwoniczu

Zdjęć: 6

Pochodzenie

Urodził się w Kwilczu 18 października 1888 r. Był synem Hektora hr. Kwileckiego i Jadwigii z Załuskich.

Dzieciństwo

Miał trzy młodsze siostry: Zofię - żonę Feliksa hr. Sobańskiego, Marię - żonę Jerzego hr. Tyszkiewicza i Jadwigę - żonę Romana ks. Czartoryskiego.

Młodość

Młodość upłynęła mu w cieniu choroby ojca, który zmarł w wieku 53 lat. Sprawy związane z odziedziczonym majątkiem ziemskim zajmowały w życiu młodego Dobiesława bardzo wiele uwagi i wysiłku.

Etapy działalności

W wyniku zmian pokoleniowych i wygasaniu niektórych gałęzi rodu Dobiesław został w czasach II RP potrójnym ordynatem: na Kwilczu, Kobylnikach i Wróblewie. Należał do wąskiego grona największych posiadaczy ziemskich w Wielkopolsce.

Lata 20-te XX wieku

Pierwsza dekada okresu międzywojennego to czas pomyślny dla ostatniego ordynata zwieńczony sukcesem podczas Powszechnej Wystawy Krajowej w Poznaniu w 1929 r. Owce hodowane w Kobylnikach oraz konie remontowe dla wojska, bydło, trzoda chlewna i psy myśliwskie (wyżły) z Kwilcza zdobyły wiele nagród i wyróżnień. Opłacalna była również gospodarka rybna, a zwłaszcza założenie karpników w lesie za Orzeszkowem.

Lata 30-te XX wieku

Ostatnią inwestycją hr. Dobiesława było wybudowanie w 1936 r. świniarnii, co było sygnałem końca wielkiego kryzysu gospodarczego w Kwilczu (do dziś na budynku znajdują się inicjały DK). Druga dekada międzywojnia nie była już jednak tak pomyślna. Wzrastały wydatki związane z utrzymaniem licznej rodziny, kilku dworów ze służbą, kształceniem dzieci oraz wyprawami ślubnymi i posagami sióstr Dobiesława. Kosztowne były również wyjazdy, zwłaszcza do sanatoriów w Kissingen lub Krynicy, dla podreperowania zdrowia ostatniego ordynata, który cierpiał na dolegliwości wątrobowe. Bieżące utrzymanie administracji i pracowników folwarcznych, podatki i stałe remonty pochłaniały też sporo środków finansowych, których zaczęło brakować zwłaszcza w czasie wielkiego kryzysu gospodarczego z lat 1929-33. W efekcie w latach 30-tych XX wieku znacznie zmniejszył się obszar dóbr posiadanych przez Dobieława Kwileckiego, który aby zachować płynność finansową i ocalić najważniejsze rodowe majątki był zmuszony do sprzedaży części ziem i lasów. W związku z reformą rolną oddano też ziemie w Upartowie, gdzie powstały domy dla kolonistów tzw. poniatówki (od nazwiska ówczesnego ministra rolnictwa Juliusza Poniatowskiego).

Rodzina

W 1918 r. Dobiesław ożenił się z Zofią Załuską, urodzoną w podbeskidzkim Iwoniczu (górskim uzdrowisku założonym przez jej pradziadka Karola) – córką Józefa i Izabelli z Tyszkiewiczów. Ślubu udzielił miejscowy proboszcz ks. Józef Rafa. W podróż poślubną wyjechali do Lwowa, gdzie Dobiesław ciężko zachorował na grypę tzw. hiszpankę. Po powrocie do Wielkopolski zamieszkali w Kobylnikach pod Kościanem, gdzie wychowywali trójkę starszych dzieci tj. Przemysława Józefa (ur. 1919 r. w Poznaniu), Marię Izabelę (ur. 1921 r. w Kobylnikach) i Lecha Michała (ur. 1922 r. w Krakowie). Po pewnym czasie Dobiesław z żoną przenieśli się do głównej siedziby rodziny w Kwilczu, gdzie urodziły się kolejne dzieci – Teresa Maria (ur. 1926 r.) i Andrzej Chryzostom (ur. 1928 r.), a najmłodszy Jan Gabriel przyszedł na świat w 1934 r. w Poznaniu.

Tragiczna śmierć

W momencie wybuchu II wojny światowej Dobiesław hr. Kwilecki przebywał w gościnie u Anny i Stanisława Niezabitowskich w Uhercach koło Lwowa. Jesienią 1939 r. Niezabitowskich wywieziono na Syberię, a Dobiesław został aresztowany przez NKWD w Przemyślu, na krótko przed przejściem przez most na Sanie do Generalnego Gubernatorstwa. Po aresztowaniu znalazł się w obozie w Kozielsku, skąd na mocy amnestii został zwolniony i z grupą Polaków przeszedł pieszą wędrówkę przez ZSRR. Tułając się przez Uzbekistan dotarł w końcu do Czymkentu – stolicy południowego Kazachstanu, gdzie zachorował na zapalenie płuc i zmarł. Pogrzeb odbył się na miejscowym cmentarzu. Postawiony na grobie drewniany krzyż po paru dniach skradziono. Ostatni ordynat zmarł 5 stycznia 1942 r. na obcej ziemi, z dala od rodzinnego „odwiecznego gniazda”.

Znaczenie postaci

Dobiesław hr. Kwilecki jako potrójny ordynat: na Kwilczu, Kobylnikach i Wróblewie, w czasach II RP, należał do wąskiego grona największych posiadaczy ziemskich w Wielkopolsce. Z sentymentem wspomina go wielu starszych mieszkańców gminy Kwilcz.

Źródła

Wywiad z wnuczkami Dobiesława hr. Kwileckiego - Heleną Bukowiecką i Seweryną Kwilecką-Podemską przeprowadzony 14.05.2014 r.

A.Kwilecki, Kwilcz i inne majątki Kwileckich na przestrzeni wieków, Poznań 1996.

A.Kwilecki, Z Kwilcza rodem. Wspomnienia i szkice, Poznań 2012.

M.Pestka-Lehmann, M.Lehmann, Ostatni dziedzice "odwiecznego gniazda", "Tydzień Międzychodzko-Sierakowski", R. 2012, nr 40 (111), s. 10-11.

English abstract

Dobiesław hr. Kwilecki was born October 18, 1888 in Kwilcz. He was Hektor hr. Kwileckiego and Jadwiga Załuska’s son. As a result of shifts in population and the expiration of certain branches of the family Dobiesław was in the days of the Second Republic triple-ordinate: on Kwilcz, Kobylniki and Wróblewo. He belonged to a small group of the largest landowners in the Wielkopolska. The tragedy was the death of the last ordinate, who lived only 53 years. At the outbreak of World War II he was in Uherce near Lwów. In autumn 1939, he was arrested by the NKVD in Przemyśl and found himself in a camp in Kozielsk where amnesty he was released and with the group of Polish he went hiking by the Soviet Union. In Czymkent (southern Kazakhstan) fell ill with pneumonia and died on January 5, 1942, at a foreign land, away from the "eternal nest" Kwilecki family. With sentiment mentions him many of the older residents of the municipality Kwilcz.

Autorzy

Biogram przygotował zespół uczniowski w składzie:
Oktawia Frąckowiak, Agata Piłat, Maria Stasik, Jakub Krawiec, Julia Łodyga, Roksana Kudlińska
Nauczyciel prowadzący: Marcin Lehmann
Zespół Szkół w Kwilczu
Gmina Kwilcz, powiat międzychodzki

Kalendarium:

  • 1888 ― Narodziny bohatera
  • 1918 ― Ślub bohatera
  • 1942 ― Śmierć bohatera

Zobacz też:

  • > Miejsce narodzin ...